Yapay Zeka Talebi Çip Krizini Tetikliyor, Fiyatlar Yükseliyor
Yapay zeka alanındaki artan talep, çip krizini derinleştiriyor ve tüketici elektroniği fiyatlarını yükseltiyor.
Yapay zeka sektöründeki hızlı gelişim, dizüstü bilgisayar ve akıllı telefon gibi tüketici elektroniği ürünlerinin fiyatlarının artmasına neden oluyor. Bu durum, “RAMaggedon” olarak adlandırılan küresel bellek çipi krizini de beraberinde getiriyor. Uzmanlar, bu krizin otomobil fiyatlarını da etkileyebileceği konusunda uyarıyor.
Samsung Electronics’in Finans Direktörü, dijital veri depolayan mikroçiplerdeki tedarik sıkıntısının 2027’de daha da derinleşeceğini ve 2028 boyunca devam edeceğini belirtti. Kriz, “rastgele erişimli bellek” teriminin kısaltması olan RAM’den esinlenerek bu şekilde adlandırılıyor. Çip üreticileri, kar marjlarını artırmak amacıyla üretim kapasitelerini yapay zeka uygulamalarında yüksek talep gören yüksek bant genişlikli belleğe (HBM) kaydırıyor.
Hong Kong’daki Wan Chai Computer Centre’da faaliyet gösteren In-Technology Services yöneticisi Wade Lam, dükkânlarında krizle ilgili haberleri sergileyerek müşterileri bilgilendirdiklerini ifade etti. Bu merkezdeki işletmeler, bilgisayar parçalarından elektronik cihazlara kadar geniş bir ürün yelpazesine hizmet veriyor. Videocom Computer şirketinin yöneticisi Ken Tam, fiyat artışlarının başladığı eylülden bu yana iş hacimlerinin yarı yarıya düştüğünü belirtti. Tam, daha önce 300-400 Hong Kong doları seviyesinde satılan 16 gigabaytlık RAM’in fiyatının 1500 Hong Kong doları seviyesine ulaştığını aktardı.
Fiyatların ani yükselişi, tüketicilerde psikolojik bir bariyer oluşturdu. İhtiyaç duyanlar satın alırken, diğerleri beklemeyi veya daha düşük performanslı bellek çiplerine yönelmeyi tercih ediyor. Tayvan merkezli pazar araştırma şirketi TrendForce’un analisti Ellie Wang, bellek fiyatlarının bir yıl öncesine göre yaklaşık beş ila altı kat arttığını bildirdi. Yapay zeka talebindeki patlama, dünyanın en büyük bellek çipi üreticileri olan Samsung, SK hynix ve Micron’un karlarını artırdı.
Çin merkezli ChangXin Memory Technologies (CXMT), borsa kaydını Şanghay’da gerçekleştirdi ve Çin ana karasının en değerli şirketi haline geldi. Omdia analisti James Zhao, CXMT’nin ileri teknoloji alanında liderleri takip ettiğini belirtti. Zhao, HBM’nin veri merkezi sunucularında Nvidia gibi üreticilerin yapay zeka sistemlerindeki karmaşık hesaplamaları desteklemek için kullanıldığını ifade etti. Ancak mevcut arz kısıtlılığı, CXMT’ye avantaj sağlayabilir.
Hong Kong’da yatırım bankacılığı yapan Henry Wong, yeni bir bilgisayar almak yerine mevcut dizüstü bilgisayarının RAM kapasitesini artırmayı tercih ettiğini söyledi. Wong, bellek yükseltmesinin bilgisayarın performansını artırdığını ve yeni bir bilgisayar alma isteğini ortadan kaldırdığını belirtti. Otomobil üreticileri de, araç içi bilgisayar sistemlerindeki maliyet artışlarının yeni araç fiyatlarını yükseltebileceğini vurguluyor.
Tokyo’daki teknoloji merkezi Akihabara’da bulunan grafik tasarımcısı Charles Brousse, RAM, ekran kartı ve anakart fiyatlarının aşırı seviyelere ulaştığını ifade etti. Brousse, yüksek maliyetler nedeniyle önceden parça satın almadığını, müşterilerinin kendi satın aldıkları parçaları monte ettiğini aktardı. Çip krizinin, insanları daha ucuz dizüstü bilgisayarlara yönlendirdiğini ve bu durumun kısa ömürlü ürünleri teşvik ettiğini dile getirdi. Brousse, yapay zekadaki spekülatif balonun süreci tetiklemesinin de rahatsız edici olduğunu vurguladı.
