AfD, Saksonya-Anhalt seçimlerinde rekor oyla birinci
Almanya’da AfD, Saksonya-Anhalt eyalet seçimlerinde yüzde 44,5 oyla birinci oldu. Parti, tek başına hükümet kurmak için gereken çoğunluğu kaçırdı.
Almanya’nın Saksonya-Anhalt eyaletinde yapılan meclis seçimlerinde aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) oyların yüzde 44,5’ini alarak birinci parti oldu. Sandık çıkış anketlerine göre AfD, beş yıl önceki seçime kıyasla oy oranını 23,7 puan artırdı.
Yaklaşık 1,7 milyon seçmenin oy kullanma hakkının bulunduğu eyalette oy verme işlemi yerel saatle 18.00’de sona erdi. İlk veriler, AfD’nin güçlü bir sonuç elde ettiğini ancak eyalet meclisinde tek başına çoğunluğu kıl payı kaçırdığını gösterdi.
AfD tek başına hükümet kuramadı
AfD’nin hükümet kurabilmesi için koalisyon ortağına ihtiyaç duyacağı bildirildi. Partinin dışlandığı bir hükümet formülünün oluşturulabilmesi için ise diğer tüm siyasi partilerin aynı koalisyonda buluşması gerekiyor.
Federal hükümetin büyük ortağı Hristiyan Demokrat Birlik (CDU), yüzde 18,5 oyla ikinci sırada yer aldı. CDU, 2021 seçimlerine göre 18,6 puan kaybetti. Sol Parti yüzde 9,5 ile üçüncü, Yeşiller yüzde 9 ile dördüncü, Sosyal Demokrat Parti (SPD) ise yüzde 8 ile beşinci oldu.
Sosyal Adalet ve Ekonomik Anlayış İttifakı’nın (BSW) yüzde 5 oy aldığı tahmin edildi. Ancak partinin seçim barajını kesin olarak geçip geçemeyeceği henüz netleşmedi. Hür Demokrat Parti (FDP) ise yüzde 2’de kaldı ve meclise giremedi. Kesin sonuçların gece saatlerinde veya ertesi gün açıklanması bekleniyor.
AfD’nin yükselişi Almanya ve Avrupa’da yankı buldu
ABD Başkanı Donald Trump, AfD’nin seçim başarısını gösteren bir grafiği sosyal medya hesabından paylaştı ancak sonuçlara ilişkin ayrıca bir değerlendirme yapmadı.
Almanya’nın iç istihbarat kurumu Federal Anayasayı Koruma Teşkilatı, üç yıllık incelemenin ardından 2 Mayıs 2025’te AfD’yi “kesin aşırı sağcı oluşum” olarak sınıflandırmıştı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise bu kararı eleştirerek istihbarat kurumlarının siyasi rekabetteki bir partiyi gayrimeşru göstermek amacıyla kullanılmasının tehlikeli olduğunu savunmuştu. Vance, Münih Güvenlik Konferansı’nda da AfD’ye karşı siyasi “güvenlik duvarları” oluşturulmasını eleştirmişti.
Seçim sonucu, Almanya’daki siyasi dengeler ve Avrupa Birliği’nin geleceği açısından da önemli bir gelişme olarak değerlendirildi. Uzmanlar, AfD’nin doğu eyaletlerinden birinde bu ölçüde güç kazanmasının federal siyasete yansıyabileceğine dikkat çekti.
AfD’nin göçmenlerin sınır dışı edilmesine yönelik vaatleri ve aşırı sağ çevrelerle ilişkileri, partinin yükselişine dair tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. Ana akım partilerin AfD karşısında nasıl bir strateji izleyeceği, eyalet hükümetinin kurulma sürecinde belirleyici olacak.
Dünya basını seçim sonucunu manşetlerine taşıdı
ABD merkezli Bloomberg, AfD’nin halktaki artan hoşnutsuzluk sürerken seçimi kazandığını bildirdi ve partinin mutlak çoğunluğa ulaşamayacağını aktardı. CNN de AfD’nin doğudaki eyalet seçimlerini kazanmasının beklendiğini, ancak bu sonucun tek başına iktidar için yeterli olup olmayacağının belirsiz olduğunu yazdı.
The New York Times, AfD’nin birinci çıkmasının öngörüldüğünü ancak çoğunluk sağlayıp sağlayamayacağının netleşmediğini duyurdu. The Wall Street Journal ise olası zaferi “tarihi” olarak nitelendirdi.
İngiltere’den BBC, AfD’nin en az yüzde 44 oyla kazanmasının beklendiğini ve sonucu partinin büyük başarısı olarak değerlendirdi. Financial Times, Sky News ve The Telegraph da AfD’nin yüzde 44,5 oyla öne çıktığını bildirdi. Fransız AFP ajansı sonucu “ezici zafer” ifadeleriyle duyururken, Katar merkezli El Cezire bunun İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana eyalet seçimlerinde aşırı sağcı bir partinin elde ettiği ilk birincilik olduğuna dikkat çekti.
AfD adayı Siegmund: Tarih yazdık
AfD’nin Saksonya-Anhalt başbakan adayı Ulrich Siegmund, seçim sonrasında yaptığı açıklamada hedeflerine ulaştıklarını ve eyalette tarih yazdıklarını söyledi. Parti Eş Başkanı Alice Weidel ise sonucu tarihi olarak nitelendirerek AfD’ye açık bir hükümet kurma görevi verilmesi gerektiğini savundu.
1990 doğumlu Siegmund, işletme psikolojisi ve işletme eğitimi aldı. Pazarlama alanında girişimcilik yapan Siegmund, 2016’dan bu yana Saksonya-Anhalt Eyalet Meclisi’nde görev yapıyor ve AfD’nin meclis grubunda başkanlık görevlerinden birini yürütüyor.
Eyalet meclisinin açıklamasına göre Siegmund, Kasım 2023’te Potsdam’da göçmenlerin Almanya’dan gönderilmesine ilişkin görüşlerin ele alındığı toplantıya katıldı. Bu katılımın ardından Şubat 2024’te meclisin Çalışma, Sosyal İşler, Sağlık ve Eşitlik Komisyonu Başkanlığı görevinden alındı.
AfD Eş Başkanı Tino Chrupalla ise 2029’daki seçimleri işaret ederek, o tarihe kadar Almanya’da ikinci bir dönüşüm gerçekleştireceklerini ve ardından ülkeyi yöneteceklerini söyledi.
AfD karşıtı gösteriler düzenlendi
Seçim sonuçlarının açıklanmasının ardından Almanya’nın farklı kentlerinde AfD karşıtı protestolar yapıldı. Polis, Frankfurt’ta yaklaşık 2 bin 500 kişinin AfD hakkında kapatma sürecinin başlatılmasının incelenmesini talep ettiğini bildirdi.
Berlin’de yüzlerce gösterici hükümet bölgesinden Saksonya-Anhalt Eyalet Temsilciliği’ne yürüdü. Mainz’da da AfD karşıtı gösteri düzenlenirken, Berlin’deki Brandenburg Kapısı önünde daha geniş katılımlı bir eylem yapılmasının planlandığı açıklandı.
Saksonya-Anhalt Eyalet Seçim Başkanlığı oy sayımını sürdürürken geçici resmi sonuçların gece saatlerinde veya 7 Eylül sabahında duyurulması bekleniyor. Almanya’daki seçim takvimi, 20 Eylül’de Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern eyaletlerinde yapılacak seçimlerle devam edecek.
