Türkiye’nin Jeopolitik Önemi: ABD ve Avrupa İçin Vazgeçilmez
ABD ve Avrupa arasındaki gerilim, Türkiye’nin jeopolitik önemini artırıyor. Brüksel, Türkiye’yi güvenlik için vazgeçilmez bir müttefik olarak görüyor.
Son dönemde ABD ile Avrupa arasındaki gerilimlerin artması, Türkiye’nin jeopolitik önemini daha da artırdığına işaret ediliyor. Brüksel, olası bir güvenlik açığını Türkiye ile kapatabileceğini değerlendiriyor.
ABD merkezli National Interest internet sitesinde yayımlanan bir analizde, özellikle Donald Trump döneminde NATO ve Avrupa’nın ciddi sarsıntılar yaşadığına dikkat çekildi. Bu belirsizlik ortamında Avrupa’nın yeni güvenlik arayışlarına yöneldiği, bu ihtiyacı karşılayabilecek en güçlü adreslerden birinin Türkiye olduğu ifade edildi.
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler’in, 2026 NATO Zirvesi öncesinde Türkiye ile Avrupa Birliği arasında daha fazla askeri işbirliği yapılması gerektiğini vurguladığı hatırlatıldı. Türkiye’nin 1952’den bu yana en güçlü NATO üyelerinden biri olduğu belirtilirken, uluslararası medyanın İran Savaşı ile ilgili ABD-Avrupa gerilimlerine odaklandığı, Türkiye’nin ise bu süreçte etki alanını hızla genişlettiği ve Brüksel için kritik bir müttefik haline geldiği vurgulandı.
Türkiye’nin, hem Avrupa Birliği hem de NATO için önemli bir aktör olarak öne çıkmasında, komşularla sıfır sorun dış politikasını benimsemesinin etkili olduğu ifade edildi. Türkiye, Avrupa, Kuzey Afrika, Kafkasya ve Orta Doğu’daki ortaklarıyla istikrarlı bir güç olma arzusunu açıkça gösteriyor. Ayrıca, ABD ile İran arasındaki gerilimde arabuluculuk yaparak iki ülke arasında iletişim sağladığı da kaydedildi.
Savaşın bölgesel etkilerini azaltmak ve muhtemel bir savunma ittifakına katılmak amacıyla Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan gibi Müslüman çoğunluklu ülkelerle de istişarelerde bulunduğu belirtildi.
NATO ve AB, Türkiye’yi artık sadece dolaylı bir ortak olarak değil, kıtasal güvenlik için vazgeçilmez bir müttefik olarak değerlendiriyor. Brüksel, Londra, Paris ve Berlin’in, Washington’ın Kasım 2028’deki başkanlık seçimlerinden önce NATO ittifakından çekilmesi durumunda, kıtanın askeri yapısını yeniden yapılandırmak için Türkiye’ye yönelmesinin muhtemel olduğu ifade ediliyor.
Brüksel için Türkiye’nin özel bir öneme sahip olduğu vurgulandı. Ankara’nın, Ukrayna ile savunma işbirliğini güçlendirmesi, Suriye’de Ahmed el-Şara’nın meşruiyetini güvence altına alması ve göç yönetimi ile terörle mücadele konularında Avrupa Birliği’nin öncelikleriyle uyum sağlaması, Türkiye’nin adını sıkça gündeme getirdi. Bazı AB yetkilileri, daha derin bir işbirliği çağrısında bulunarak, Brüksel ve Ankara’nın Güney Kafkasya’da altyapı koruma ve çatışma çözümü için yapılandırılmış bir platform oluşturması gerektiğini öne sürdü.
Avrupa ülkelerinin Türkiye’yi güvenilir bir güvenlik ortağı olarak gördüğü, Birleşik Krallık’ın Ekim 2025’te Türkiye’ye 20 adet Eurofighter savaş uçağı satmayı planladığı belirtildi.
Türkiye’nin jeopolitik yükselişinin önemli unsurlarından biri, insansız hava aracı (İHA) üretimine yaptığı büyük yatırımlar olarak gösteriliyor. Baykar’ın 2024 yılında 1,8 milyar dolarlık İHA ihracatı gerçekleştirdiği, şirketin amiral gemisi Bayraktar TB2’nin 30’dan fazla ülkede kullanıldığı, Sudan, Etiyopya, Ukrayna, Libya ve Dağlık Karabağ’daki çatışmalarda aktif olarak yer aldığı ifade edildi. Türk İHA üreticilerinin, Amerikalı rakiplerine karşı rekabet avantajı sağladığı ve Bayraktar TB2’nin, MQ-9 Reaper gibi ABD yapımı platformlardan daha ucuz ve çeşitli alanlarda etkili olduğu vurgulandı.
